დისციპლინური სამართალწარმოება, როგორც სამართლიანი სასამართლოს უფლების უზრუნველყოფის პრევენციული მექანიზმი
DOI:
https://doi.org/10.52340/zssulaw.2023.01.11საკვანძო სიტყვები:
მართლმსაჯულება, სამართლიანი სასამართლო, დისციპლინური სამართალწარმოებაანოტაცია
მოსამართლეთა მიმართ დისციპლინური სამართალწარმოების მექანიზმების არსებობა მნიშვნელოვანია, როგორც დემოკრატიულ საზოგადოებაში მოსამართლეთა ანგარიშვალდებულების უზრუნველსაყოფად, ისე სასამართლო სისტემის მიმართ ნდობის განსამტკიცებლად.
სასამართლო ხელისუფლების ავტორიტეტის უზრუნველსაყოფად მოსამართლემ უნდა აღიაროს და დაიცვას ქცევის ის წესები და სტანდარტები, რომლებიც აუცილებელია მართლმსაჯულების პრესტიჟის დასაცავად. მოსამართლის ყოველი ქმედება სამოსამართლო ეთიკის წესებს უნდა შეესაბამებოდეს, ხოლო ისეთი ქცევა, რომელიც არღვევს დადგენილ სტანდარტს და თავისი არსით წარმოადგენს შესაძლო დისციპლინურ გადაცდომას, შესაბამისი უფლებამოსილების მქონე ორგანოს მიერ დისციპლინური სამართალწარმოების ფარგლებში უნდა შეფასდეს.
თავის მხრივ, დისციპლინური სამართალწარმოება ხელს უწყობს მოსამართლის ქცევის იმგვარად გააზრებას, რომ უზრუნველყოფილი იქნეს დისციპლინური სამართალწარმოების, როგორც პრევენციული მექანიზმად გამოყენება, ხოლო თავად სამართალწარმოების აღნიშნული სახე საფრთხეს არ უნდა უქმნიდეს სასამართლოს დამოუკიდებლობისა და მიუკერძოებლობის ფუნდამენტურ ღირებულებებს. ამასთან, დისციპლინური სამართალწარმოებისას უზრუნველყოფილი უნდა იყოს სამართალწარმოების პროცესის სათანადო ხარისხითა და დადგენილი წესით წარმართვა.
წყაროები
Note On International Standards and Good Practice of Disciplinary Proceedings Against Judges, OSCE Office for Democratic Institutions and Human Rights, Warsaw, 2018, 16.
Constitutional Court of Georgia 2006 December 15 №1/3/393,397 decision, II. §1.
The right to a fair trial) contains several relevant provisions regarding the role of Public Prosecutors in a trial. Article 8 (1) establishes: "every person, in determining any criminal charges brought against him or his / her rights and obligations of a civil, labor, financial or any other nature, shall have the right to consider his / her case within a reasonable period and with due guarantees Be competent, independent and impartial by the tribunal, which is pre-established based on the law“.
"Every person, in determining the basis of his / her civil rights and obligations, or the merits of the criminal charges presented to him / her, shall be entitled to a fair and public hearing of his / her case within a reasonable period of time by an independent and impartial court established on the basis of law."
“All persons are equal before courts and tribunals. Each person has the right to judge each criminal charge brought against him / her, or to determine his / her rights and obligations in any civil process, to have his / her case fairly and publicly identified by a competent, independent and impartial court established on the basis of law“.
A/HRC/11/41, [2009], §57; U.N. Doc. CCPR/C/OP/1, Larry James Pinkney v. Canada, Communication No. 27/1978, [1985], §34. Sunday Times v United Kingdom, [1979] ECtHR, §49.
Case C-719/19, European Commission v. Poland (ECLI:EU:C:2021:366), [2021], §6
Shivaraj S Huchhanavar, Conceptualising Judicial Independence and Accountability from a Regulatory Perspective, 4 April 2023 - https://www.idunn.no/doi/10.18261/olr.9.2.3
Gasitashvili E., Zambakhidze T., Loria A., Meskhishvili S.T.R., Kordzakhia Z., Moliterno J., Chubular T., Legal Ethics, Tbilisi, 2021, p. 577.
A judge may be charged with criminal, civil, administrative, as well as disciplinary liability.
The position of the judiciary and its relation with the other powers of state in a modern Democracy, Consultative Council of European Judges (CCJE), Opinion №18, 2015, 9, 26.
Oleksandr Volkov v. Ukraine, №21722/11, §80
Article 7510, paragraph 5 of the Organic Law on Common Courts of Georgia.
ODIHR Max Planck Minerva Research Group on Judicial Independence, Kyiv, 23-25 June 2010, §25.
Gogiashvili G., Judicial Law, Second Edition, Tbilisi, 2020, p. 71.
The Inter-American Court of Human Rights clarified concerning to disciplinary penalties that it is a punitive mechanism that can have a significant impact on human rights, especially in the case of dismissal of a judge (López Lone et al. v. Honduras, [2015] ECtHR §257).
Oleksandr Volkov v. Ukraine, №21722/11, §137.
Ibid, §87-91.
No. 3 conclusion of the Consultative Council of European Judges (CCJE) "on the principles and rules regulating the professional conduct of judges, particularly the norms of ethics, inappropriate behavior, and impartiality in office," Strasbourg, France, 19.11.2002.
No. 3 conclusion of the Consultative Council of European Judges (CCJE), §72.
Report of the OSCE Office for Democratic Institutions and Human Rights "Best Practices and International Standards for Disciplinary Proceedings of Judges," §47.
Public Defender against the Parliament of Georgia, decision of the Constitutional Court of Georgia No. 1/466.
Guide on Article 6 of the European Convention on Human Rights - Right to a fair trial, Council of Europe/European Court of Human Rights, 2022 - https://www.echr.coe.int/documents/d/echr/guide_Art_6_eng
Sturua v. Georgia №45729/05, §33.
Ibid, §35.
Oleksandr Volkov v. Ukraine, №21722/11, §150.
Ibid, §151.
Sturua v. Georgia №45729/05, §40.
The final document of the Vienna meeting of representatives of the participating countries of the Conference on Security and Cooperation in Europe (CSCE), 1986, 1989; Copenhagen document of the CSCE conference in the field of human dimension, 1990; Paris charter for a new Europe, 1990; document of the Moscow meeting of the CSCE conference in the field of human dimension, 1991; MC.DOC/4/06.
The Independent Inspector's Office, which has the exclusive authority to initiate disciplinary proceedings against judges, processes and publishes statistical information on a quarterly basis and annually prepares an analysis of the conclusions and decisions of the High Council of Justice.
